Aktiffelsefe Eskişehir

Burada İçerikler paylaşılacaktır.
Pek Yakında..

T’ai Chi Chuan Sanatı

T’ai Chi Chuan Sanatı

T’ai Chi Chuan, Çin kökenli yoga ve savaş ile ilgili bir uygulamalar sistemidir. Sağlık sistemi, kendini savunma sistemi, bir pratik felsefe sistemi olarak üç yönü vardır. Aynı zamanda bir yaşama sanatı olmasının yanı sıra, insana kendisi ve doğa ile uyumlu olma yolunu öğretir. Eski gelenekler tarzında bütünsel bir eğitim sistemidir, yani insanı fiziksel, psikolojik, zihinsel ve ruhsal olmak üzere tüm boyutları ile kapsar.

T’ai Chi Chuan’ın tarihine bakacak olursak; öncelikle Çin tarihine ve uygarlığına bakmamız gerekir. Çin uygarlığını, binlerce yıllık tarihinin ürünüdür. Çin kültürünün tüm ifadelerinde kendini gösteren pratik bilgelik alanında insanın eğitimi açısından çok geniş araştırma yapılmıştır. T’ai Chi Chuan bu araştırmalardan biridir.

Binlerce yıldır süregelen bu sanatın kökenini bulmamız mümkün değildir. Elimizdeki ilk örnek mitik bir döneme dayanmaktadır. Kendisi de mitik bir karakter olan imparator Fu Hui, T’ai Chi Chuan’ın sembolünü yaratmıştır.

Han çağının (M.Ö. 220-265) üç krallık döneminde eski teknikleri temel alan bir çalışma kaleme almış olan ünlü Taocu hekim Hua -T’ou yaşıyordu. Onun sistemi, öğreti merkezini Husei Hanedanlığı (M.S. 386-534) Ta Ho döneminde Çin’in kuzey bölgesindeki meşhur manastır Shaolin’de kuran büyük üstad Bodhidharma tarafından yenilendi ve geliştirildi. Orada Tamo olarak tanınan Bodhidharma, rahiplerin basitçe ahlak ve daha sonraları Shaolin Pai olarak tanınan savaş sanatları dışında her şeye karşı olan Ch’an meditasyonunu öğretti. Sonraki yıllarda Bodhidharma’nın öğrencileri tarafından değişik dallar ortaya çıkarıldı. Örneğin Tan-Tui, Chi-Chuan, Pa Fan, Mi-Chuan gibi.

Daha sonraları Tang Hanedanlığı süresince (M.S. 618-807) T’ai Chi Chuan’ın ilk en doğrudan şekilleri olan çeşitli okullar kuruldu.

a) “Üç Nesil ve Yedi Okul”; Sung Yu-an Chao’ye göre Hsu Hsun Ping tarafından kurulmuştur.

b) Shao Chin Tuan.

c) Li Tao Tzu tarafından kurulan “Ch’uan öncesi” okulu.

d) Yin Li Hsiang tarafından kurulan “Ch’uan sonrası” okulu.

Sung hanedanlığı sonunda (Sung Sur M.S. 1127-1279) geleneksel Çin Savaş Sanatlarını evrimleştirecek olan bir kişi ortaya çıktı. Taoist eğilimli, Wu Tang dağında ikamet ederek simya yapan ve efsaneye göre kendi savaş sanatının ilhamını bir beyaz bir turna ile bir yılanın dövüşünü izleyerek alan üstad Chan San Feng.

Bir başka efsane onun metodunun bir rüyada ortaya çıktığını söyler. Chan San Feng soluma sanatında ve iç enerjinin gelişmesi üzerine yoğunlaştı. Lao Tze’nin en büyük müridi Chua-Tze (M.Ö.309-286) Çin’de uygulanan Taoist soluma sistemini mükemmelleştirdi. Bu metod Nei-Chia olarak veya ezoterik sistem olarak tanınır. Ondan T’ai Chi Chuan, Pan Kua Chuan ve Hsung gibi savaş Sanatları ortaya çıktı.

Üç yüzyıl kadar önce Honan bölgesinde bulunan Chen ailesi tarafından Chen stili veya diğer bütün güncel stillerin kaynağını aldığı, “Antik Yapı” olarak bilinen T’ai Chi’nin bir stili gelişti. Bu stil, dairesel yörüngesinde kuvvetli ve yumuşak hareketlerin kombinasyonlarıyla karakterize edilir.

Chen stilinden Yang stili ortaya çıktı. Kurucusu Yang Lu Chuan (M.S.1799-1872) Clan Chen’in öğrencisiydi. Bu stili Pekin’de tanıttı ve stil 1852’de bütün ülkeye yayıldı. Tai Chi Yang sanatını popülerize etme amacı ancak Yang Chen Fu (M.S.1883-1936) tarafından gerçekleştirildi. Yang Chen Fu bu stilden hızlı ve sert hareketleri çıkarttı. Onun formu “Büyük Yapı” olarak bilinen ağır ve sürekli, geniş ve doğal duruşlardır.

Bu sanat batıda Yang Chen Fu’nun öğrencisi olan Chen Man Ching tarafından öğretildi.

Güncel olan başka stiller de vardır: Ölçülü duruşları ve esnek haraketleri yerleştirmek için “Orta Yapı” olarak bilinen Wu, Wu Jian Quan (M.S.1870-1942) tarafından popüler hale getirildi. Woo, Woo Yu Xian tarafından geliştirildi, “Küçük Yapı” olarak da bilinir. Çünkü az genişlik ile geniş dairesel hareketler ile karakterize edilmektedir. Son olarak “Canlı Adımlar Yapısı” olarak bilinen Sun stili vardır. Sun, Sun Lu Tang tarafından geliştirilmiştir. Ayakların geniş hareketi ile beraber hızlı hareketleri ile karakterize edilir.

FELSEFİ TEMELLERİ

Bu metodun felsefi temelleri bütün Çin kültüründe rastlanabilecek olanın aynıdır ve çok eski zamanları çağrıştırmaktadır. T’ai Chi sembolünde temsil edilen birlik, bize tek ve evrensel kaynağı işaret eder ki bu Tao’dur ve ifadesi ikili Yin ve Yang’dır. Bunlar hareket ettirmek için kışkırtan değişimin ilkeleri veya kavramlarıdır. Bütünleyicidirler ve aralarında tüm görünümü renklendiren bir tür dinamik oyun oluştururlar ve hayal edebileceğimiz tüm karşıt çiftleri temsil ederler: Yukarı-aşağı, eril-dişil, yaz-koş, hayat-ölüm gibi. T’ai Chi sembolü Çin Felsefesinde çok eski bir terimdir. “Yüce Doruk” veya “Son Yücelik” anlamına gelir. Bilge Konfüçyus tarafından Yi King’de* derlenmiştir.

Çin felsefesi ile uyum içerisinde olmak üzere bütün haldeki evren sürekli bir değişim içerisindedir. Bir hareket ve bir dinlenme, yaratım ve yıkımın periodik devirleri. İnsan varlığı bütün doğa ile yok edilemez bir ilişki içerisindedir ve bu nedenle aynı genel yasalar tarafından yıpratılmakta ve Makrokozmos’a varmak için Mikrokozmos olarak tekrar üremektedir.

Bu ilkeler, armonik ve sürekli ifadeleri şeklinde T’ai Chi sanatı tarafından tekrar bir araya getirilmiştir. Temel şekilsel kuralı ve hareketlerinin temeli pratik olarak doğanın tam bir devrini sunmaktadır.

Beş unsur teorisi, T’ai Chi Chuan’ın felsefi temellerini tamamamlar. Beş unsur şunlardır: Tahta, Ateş, Toprak, Metal ve Su. Bu unsurlar arasında kendi içinde doğru dengeye izin veren unsur yasası tarafında yönetilen bir hareket vardır.

SEKİZ TRİGAM

Her trigam değişim sürecindeki eğilimini işaret eden bir adlandırması vardır. Saat yönünü izleyerek yukardan itibaren;

Chi ‘en yaratıcı olan K’an uçuruma ait olan Ken, sakinleştirici, Chen.neden olan, Sun, yumuşak olan Li, bağlanan K’un alıcı ve Tui dingin.

BİOENERJİTİK İLKE

Bizim sistemimizin hayat enerjisinin kaynağı güneştir. Bu enerji Çinlilerin bütün doğaya nüfuz eden ve onu yıkayan Chi olarak adlandırdıkları enerjidir.

İnsan organizmasında kendini göstermek için Yin-Yang devrini kullanır. Chi hayata sebebiyet verir, doğum anında insan vücuduna girer, ölüm anında terk eder.

Bu iç ve görünmez enerji, beslenme (yersel Chi) ve soluma (Göksel Chi) yolu ile Tai Chi’de Nei Qong olarak bilinen teknik ile beslenir.

Bu soluma tekniği enerjiyi Tan Tien veya “İksir Tarlası” denen toplayıcı ve dağıtıcı yaşamsal merkezde toplamaya imkan verir. Soluma tekniği karındadır ve soluma sürekli ve derin olmalıdır. Enerji iki plana göre dolaşır: Burun yoluyla gerçekleşen ve Tan Tien merkezine kadar bir ekseni takip eden nefes alma (Aidai Yin) ve omurgayı takip ederek kafa ekseninin ortasında ağızdan çıkan nefes verme (Aidai Yang).

Chi terimi maddenin ve işlevin anlamına sahiptir. Madde ve işlev farklı kavramlardır. Fakat birbirlerinin tamamlayıcısı ve bölünmez olup, kendilerini organizmanın işlevsel aktifleşmesine yansıtırlar.

Xue Kan ve Chi sıkı ilişki içerisindedirler. Xue’nin şekillenmesi ve dolaşımı Chi’ye bağlıdır. Aynı zamanda Chi’nin şekillenmesi ve dolaşımı Xue ile ilişkilidir. Bu, Çin Tıbbındaki “Chi, Xue’nin komutanı, Xue Chi’nin anasıdır” ifadesinin kökenidir.

T’AI CHI CHUAN VE SAĞLIK

İki çeşit sağlık vardır: Suni ve doğal. Modern tıp bize bir çok hastalığa karşı korunma yollarını vermekle muhteşem bir armağan sunuyor, fakat insan özel diyetlere, kimyasal ürünlere, vitaminlere ve periyodik tıbbi müdahalelere bağlı suni bir sağlık ile tatmin olmaz.

Doğal sağlık basit bir şekilde bütün organik sistemler üzerinde enfeksiyonel hastalıklara karşı bir direnç teşkil ederek enerjinin doğru bir şekilde akışına izin veren uyumu geliştirmektir.

T’ai Chi Chuan, organizmadaki hayat güçlerinin dengelenmesini sağlamak için planlanmıştır. Her organizma içinde yaşayarak bütün vücuda kendi işlevini yerine getirmek için yardım eder. T’ai Chi Chuan’da rahatlama, soluma ve uyumlu hareket, doğal sağlığın anahtarlarıdır.

Çinliler çok eski zamanlardan bu yana doğal sağlığa çok önem vermişlerdir ve T’ai Chi Chuan insan sağlığına sıradışı bir katkı sağlamıştır. Tekniğin sert egzersizlerle hiçbir ortak yanı yoktur. Tam tersine hafiflik, rahatlama üzerinedir. İnsanın diğer beden sistemlerinin geliştirilmesi için güçlü bir temel oluşturur.

HAREKETLER

Tai Chi Chuan’da hareket, Pa Kua’ya (Sekiz işarete) uygun olan sekiz temel yönü izler.

Geleneğe göre, Chan San Feng, temel sekiz hareketi yaratmıştır ve onlar da diğerlerinin temelleridir.

Bunlar:

1. P’ENG: Dayanmak

2. LU: Aşağıya doğru çekmek

3. CHI: Sıktığında basmak

4. AN: Desteklemek ve itmek

5. CHAI: Tutmak

6. LIE: Yukarıya doğru çekmek

7. CHOU: Dirsekle vurmak

8. K’AO: Omuzu destekle tutmak ve tüm vücutla vurmak

SEKİZ TRİGAM

Her trigramın değişim sürecindeki eğilimini işaret eden bir adlandırması vardır. Saat yönünü izleyerek yukarıdan itibaren;

Chi’en; Yaratıcı olan

K’an; Uçuruma ait olan

Ken; Sakinleştirici

Chen; Neden olan

Sun; Yumuşak olan

Li; Bağlanan

K’un; Alıcı

Tui; Dingin

TAI CHI CHUAN UYGULAMASI İÇİN GENEL KURALLLAR

1. Rahatlama ve yumuşaklık

2. Yavaşlık

3. Doğallık

4. Duyarlılık

5. Ölçülülük (Aşırı uçları önleme)

6. Akıcılık

7. Devamlılık

8. Dikkat

9. Uyum

Carlos Paganini

Uzakdoğu Felsefi Savaş Sanatları Uzmanı

Yeni Yüksektepe Dergisi, Sayı 9-10

2016-12-12T20:52:24+00:00